एक सत्य कथा, पद्मश्री डॉ. तात्याराव लहाने यांची विद्यार्ध्यांसाठी प्रेरणादायी गोष्टी🎷

पद्मश्री डॉ. तात्याराव लहाने यांची विद्यार्ध्यांसाठी  प्रेरणादायी गोष्टी....

डॉ. तात्याराव लहाने यांचा शालेय शिक्षणापासून ते एम.एस. (MS) पदवी मिळवेपर्यंतचा प्रवास हा अद्भूत संघर्ष आणि अथक परिश्रमाने भरलेला आहे.

☬✧°══✺══°✧☬

शालेय शिक्षण (१० वी व १२ वी): 

• दिव्याच्या🪔 प्रकाशात अभ्यास आणि 
• अनवाणी प्रवास

प्रतिकूल परिस्थिती: 

लातूर जिल्ह्यातील 'मेकळ' या छोट्याशा गावात त्यांचा जन्म झाला. 

गावात वीज💡 नव्हती, त्यामुळे लहानपणी त्यांनी केरोसिनच्या (कंदील किंवा दिव्याच्या) मंद प्रकाशात रात्री-अपरात्री अभ्यास केला.

शाळेचा रस्ता: 

शाळेत जाण्यासाठी बूट👟 किंवा चप्पलही नसायची. 

तळपत्या उन्हात, काट्याकुट्यांतून अनवाणी पायांनी मैलोन्मैल चालत ते शाळेत जात असत.

शेतात काम करत अभ्यास: 

कुटुंबाला मदत करण्यासाठी सकाळी शेतात काम करणे, गुरांच्या मागे जाणे आणि रात्री उशिरापर्यंत अभ्यास करणे, असा त्यांचा नित्यक्रम होता. 

अनेकदा खाण्यासाठी पुरेसे अन्न नसायचे, पण शिक्षणाची भूक📚 अन्न आणि गरिबीपेक्षा खूप मोठी होती. 

🎷 याच तीव्र जिद्दीच्या जोरावर त्यांनी १० वी आणि १२ वीच्या परीक्षेत अत्यंत उत्कृष्ट गुण मिळवले.

✺༺☬༒☬༻✺

🥁 एम.बी.बी.एस. (MBBS): 

गरिबी, आजारपण आणि 'गोल्ड मेडल'

वैद्यकीय प्रवेश: 

१२ वीच्या उत्तम गुणवत्तेच्या जोरावर त्यांना औरंगाबादच्या शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालयात (Government Medical College, Aurangabad) एम.बी.बी.एस.साठी प्रवेश मिळाला.

😔 किडनी विकाराचा धक्का: 

एम.बी.बी.एस.चे शिक्षण घेत असतानाच वयाच्या अवघ्या २४ व्या वर्षी त्यांच्या दोन्ही किडन्या (मूत्रपिंड) निकामी झाल्याचे निदान झाले. 

शरीरात भयंकर वेदना, तीव्र थकवा आणि सततचा वैद्यकीय उपचार चालू असतानाही त्यांनी अभ्यासातील लक्ष ढळू दिले नाही.

स्वप्नवत यश (गोल्ड मेडल🥇): 

एका बाजूला मृत्यूशी लढा आणि दुसऱ्या बाजूला वैद्यकीय शिक्षणाचा प्रचंड ताण—अशा स्थितीतही त्यांनी दिवस-रात्र एक करून अभ्यास केला. 

🏆 एम.बी.बी.एस.च्या अंतिम वर्षात त्यांनी संपूर्ण विद्यापीठात अव्वल स्थान पटकावून सुवर्णपदक (Gold Medal) मिळवले.

➖♾️⭕🔘⭕♾️➖

एम.एस. (MS Ophthalmology): 

दृष्टी 👁️ देण्याच्या ध्येयाने घेतलेले कष्ट

👀 नेत्रशल्यचिकित्सक बनण्याचा निर्णय: 

किडन्या खराब झाल्यामुळे शारीरिक मर्यादा आल्या होत्या, तरीही त्यांनी 'एम.एस.' (नेत्रशल्यशास्त्र) करून लोकांच्या डोळ्यांवर उपचार करण्याचे ध्येय ठरवले.

आईचे🤱 योगदान आणि अभ्यासातील सातत्य: 

एम.एस. करत असतानाच त्यांच्या आईने (अंजनाबाई लहाने) स्वतःची एक किडनी डॉ. लहाने यांना दान केली. 

किडनी प्रत्यारोपण (Kidney Transplant) झाल्यानंतर इन्फेक्शनचा प्रचंड धोका असतो, तरीही त्यांनी अत्यंत शिस्तीने औषधोपचार घेत एम.एस. चे कठीण शिक्षण पूर्ण केले.

१६ ते १८ तासांचे परिश्रम: 

एम.एस. करत असताना डॉक्टरांना प्रत्यक्ष रुग्णालयात शस्त्रक्रियांचा सराव आणि अभ्यास करावा लागतो. डॉ. लहाने दररोज १६ ते १८ तास अभ्यास आणि प्रॅक्टिकल काम करत असत.

 🎷 प्रेरणादायी गोष्टी 🎻

डॉ. तात्याराव लहाने यांचा हा शैक्षणिक प्रवास दाखवून देतो की, शरीराला गंभीर आजार जडला तरी आणि खिशात दमडी नसली तरी "कठोर परिश्रम, तीव्र इच्छाशक्ती आणि अभ्यासातील सातत्य" यांच्या जोरावर जगात कोणतेही शिखर गाठता येते.

कठोर परिश्रम आणि शिस्त: 

परिस्थीतीची तक्रार न करता सातत्याने काम करत राहणे ही त्यांची ओळख आहे. 

दररोज १५ ते १८ तास काम करून त्यांनी सेवेचा वस्तुपाठ घालून दिला.

📿 अनमोल सामाजिक कार्य

🎺📯🪗 जागतिक विक्रम (१,६२,००० हून अधिक मोतीबिंदू शस्त्रक्रिया): 

• त्यांनी स्वतः १ लाख ६२ हजारांपेक्षा जास्त मोतीबिंदू शस्त्रक्रिया यशस्वीपणे केल्या आहेत. 
• हा एक जागतिक विक्रम आहे.

👀 नेत्र शिबिरांचे आयोजन: 

ग्रामीण आणि आदिवासी भागात मोफत नेत्र तपासणी व शस्त्रक्रिया शिबिरे आयोजित करून त्यांनी हजारो गरीब, वृद्ध आणि गरजूंना दृष्टी दिली.

😊 आधुनिक तंत्रज्ञानाचा प्रसार: 

डोळ्यांच्या शस्त्रक्रियेमध्ये अत्यंत अत्याधुनिक असलेल्या 'फेको' (Phacoemulsification) तंत्रज्ञानाचा वापर करून कमी वेळात आणि कमी खर्चात शस्त्रक्रिया करण्याची पद्धत त्यांनी लोकप्रिय केली.

जे. जे. रुग्णालय व अनुदानित वैद्यकीय महाविद्यालयांचे योगदान: 

मुंबईतील जे. जे. रुग्णालयात नेत्रविभागप्रमुख आणि त्यानंतर डीन (Dean) म्हणून काम करताना त्यांनी शासकीय रुग्णालयाचा चेहरामोहरा बदलला. 

गरिबांना जागतिक दर्जाच्या वैद्यकीय सुविधा मोफत किंवा अत्यंत अल्प दरात उपलब्ध करून दिल्या.

🎖️ पद्मश्री पुरस्कार: 

त्यांच्या या अद्वैत आणि अतुलनीय सेवेची दखल घेऊन भारत सरकारने २००८ मध्ये त्यांना 'पद्मश्री' या नागरी सन्मानाने भूषवले.

डॉ. तात्याराव लहाने यांचे जीवन हे सिद्ध करते की, "परिस्थिती कशीही असली, तरी तुमची जिद्द आणि समाजाप्रती निष्ठा असेल तर तुम्ही अशक्य गोष्टीही शक्य करू शकता."

┈┉━ *❍❀🧿❀❍* ━┉┈

👏 पारितोषिके 

डॉ. तात्याराव लहाने यांना एमबीबीएस आणि पदव्युत्तर शिक्षण पूर्ण करताना विविध विषयांमधील प्राविण्याबद्दल आणि गुणवत्तेबद्दल काही पदके (Gold Medals) आणि पारितोषिके (Prizes)  मिळाली आहेत (उदा. मेडीसिन विषयासाठीचे 'सौ. सुभद्रा रामदास मयारे गोल्ड मेडल' किंवा 'फायझर गोल्ड मेडल').

 📖 संपूर्ण पुस्तक पाठांतर असणे

यामागे त्यांचा अभ्यासाचा एक प्रसिद्ध आणि प्रेरणादायी किस्सा आहे.  

डॉ. लहाने यांनी स्वतः अनेक व्याख्यानांमध्ये आणि मुलाखतींमध्ये सांगितल्यानुसार, अत्यंत गरिबीमुळे आणि लहानपणी अभ्यासासाठी पुरेशी पुस्तके खरेदी करण्याची आर्थिक परिस्थिती नसल्यामुळे, ते मित्रांकडून पुस्तके मागून घेत असत. त्यांनी वैद्यकीय अभ्यासाची पुस्तके (उदा. मानवी शरीररचना शास्त्राशी संबंधित काही महत्त्वाची पुस्तके/विषय) इतक्या वेळा वाचली आणि तोंडपाठ केली होती की, त्यांना पुस्तकातील कोणता परिच्छेद कोणत्या पानावर आहे हेदेखील हुबेहूब आठवत असे.  

यात  संपूर्ण वैद्यकीय शिक्षण किंवा सर्व पुस्तके "पाठांतर" केली होती असा शब्दशः अर्थ नसला, तरी त्यांनी अभ्यासाची पुस्तके अक्षरशः मुखोद्गत (तोंडपाठ) केली होती, हे खरे आहे.

❀꧁✧꧂❀

🪷 अशक्य ही शक्य होते ते प्रयत्नाने हे डॉ. तात्याराव लहाने यांच्या प्रयत्नातून सिद्ध होते.

🙏 आपली सुरुवातीची परिस्थिती कशी आहे याचा विसर करून मिळालेल्या संधीचा योग्य फायदा घेऊन अभ्यास केला तर यशाचे उत्तुंग शिखर गाठता येते हे डॉक्टरांनी दाखवून दिले.

💫 गरिबची, परिस्थितीची जाणीव असलेला माणूस व पाय जमिनीवर असल्यामुळे त्यांनी केलेल्या अनमोल कार्याला शतशः नमन.

┅━═▣◆★✧★◆▣═━┅

आज Insta,  WhatsApp मोबाईलच्या युगात मुलांसमोर आदर्श व्यक्तींची जर सत्य कथा ठेवण्यात आली तर त्यांना यातून नक्कीच प्रेरणा मिळेल. हातातील मोबाईल📱 ऐवजी पुस्तकांचा 📙योग्य वापर केला तर आयुष्याचे सोने नक्की होईल.

💠💠══✺══💠💠

🪊 परिस्थिती कितीही वाईट असली तरी शिक्षणाची जिद्द सुटू द्यायची नाही, हा धडा त्यांच्या आयुष्यातून मिळतो.

 ┗══╰🧿╯══┛

🔴┈┉❀🏵|🧿|🏵❀┉┈🔴